Wet DBA in de zorg: schijnzelfstandigheid voorkomen
Voor zzp'ers in de zorg: het concrete risico, een voorbeeld en hoe je aantoonbaar zelfstandig blijft.
Laatst bijgewerkt: 28 juni 2026
Zorg-zzp'ers lopen extra risico op de Wet DBA omdat het werk vaak op locatie, in roosters en onder instructie van de instelling gebeurt — kenmerken van een dienstverband. Leg zelfstandigheid vast (eigen tarief, meerdere opdrachtgevers, vrije vervanging) en toets de feitelijke werkwijze, niet alleen het contract.
Het risico in de zorg
In de zorg (thuiszorg, ziekenhuizen, kinderopvang) werken zzp'ers vaak ingeroosterd, met instellingsprotocollen en zonder eigen tarief-onderhandeling. Dat lijkt op gezag en inbedding — precies waar de Belastingdienst op let. Meerdere zorginstellingen zijn hierom met zzp'ers gestopt.
Voorbeeld
Een verpleegkundige die alleen voor één instelling werkt, vaste diensten draait en dezelfde taken doet als medewerkers in loondienst, loopt een hoog herkwalificatie-risico.
Wat geldt er in 2026?
- Sinds 1 januari 2025 houdt de Belastingdienst weer strenger toezicht op schijnzelfstandigheid.
- 2025 was een overgangsjaar: geen boetes, wel mogelijke correcties.
- In 2026 volgt een zachte landing — boetes alleen bij opzet of grove schuld. Een naheffing kan terugwerken tot 1 januari 2025.
- Bestaande modelovereenkomsten blijven geldig tot en met 31 december 2029, maar de feitelijke samenwerking (niet het papier) bepaalt je status.
- Zowel opdrachtgever als opdrachtnemer zijn samen verantwoordelijk.
Zo blijf je aantoonbaar zelfstandig
- Werk voor meerdere opdrachtgevers en spreid je omzet.
- Hanteer een eigen tarief en onderhandel zelf over je voorwaarden.
- Leg resultaatgerichte opdrachten vast in plaats van "meewerken".
- Zorg dat de feitelijke werkwijze klopt met de overeenkomst.
- Laat je overeenkomsten periodiek toetsen op DBA-risico's.
Wet DBA in de zorg — vragen
Ja, maar de opdracht moet aantoonbaar zelfstandig zijn: eigen tarief, meerdere opdrachtgevers, vrije vervanging en geen inbedding als reguliere medewerker. De feitelijke werkwijze telt, niet alleen het contract.
Uit voorzorg tegen naheffingen: bij herkwalificatie naar dienstverband is de opdrachtgever mede-aansprakelijk voor loonheffingen. Veel instellingen beperken daarom zzp-inzet.
Wet DBA in andere branches
Wet DBA in de ICT
ICT-zzp'ers lopen risico bij lange, exclusieve opdrachten binnen één opdrachtgever met aansturing door een tea…
Lees verder →Wet DBA in de bouw
Bouw-zzp'ers lopen risico wanneer ze onder leiding van een aannemer meewerken op vaste tijden met materiaal va…
Lees verder →Wet DBA in het onderwijs
Docent-zzp'ers lopen risico bij vaste lesroosters, langdurige inzet en het uitvoeren van dezelfde taken als do…
Lees verder →Blijf DBA-proof in de zorg.
Je AI-jurist toetst je opdrachten op schijnzelfstandigheid, stelt DBA-proof overeenkomsten op en houdt je dossier op orde.
Probeer eenmanszaak.ai gratis Geen creditcard nodig · in 5 minuten ingericht · maandelijks opzegbaar