Wet DBA in de bouw: schijnzelfstandigheid voorkomen

Het risico in de bouw

Meewerken in een ploeg onder aansturing van de hoofdaannemer, op diens tijden en met diens materiaal, wijst op gezag. Uurtarief in plaats van aanneemsom versterkt dat beeld.

Voorbeeld

Een timmerman die op uurbasis, met materiaal van de aannemer en volgens diens planning meedraait in het vaste bouwteam, loopt risico op herkwalificatie.

Wat geldt er in 2026?

• Sinds 1 januari 2025 houdt de Belastingdienst weer strenger toezicht op schijnzelfstandigheid.
• 2025 was een overgangsjaar: geen boetes, wel mogelijke correcties.
• In 2026 volgt een zachte landing — boetes alleen bij opzet of grove schuld. Een naheffing kan terugwerken tot 1 januari 2025.
• Bestaande modelovereenkomsten blijven geldig tot en met 31 december 2029, maar de feitelijke samenwerking (niet het papier) bepaalt je status.
• Zowel opdrachtgever als opdrachtnemer zijn samen verantwoordelijk.

Zo blijf je aantoonbaar zelfstandig

• Werk voor meerdere opdrachtgevers en spreid je omzet.
• Hanteer een eigen tarief en onderhandel zelf over je voorwaarden.
• Leg resultaatgerichte opdrachten vast in plaats van "meewerken".
• Zorg dat de feitelijke werkwijze klopt met de overeenkomst.
• Laat je overeenkomsten periodiek toetsen op DBA-risico's.